Nuôi Trồng - Đánh Bắt Thủy Sản Nuôi Trồng - Đánh Bắt Thủy Sản
Cảnh báo hủy diệt nguồn lợi thủy sản nội đồng bằng kích điện tự chế
08:38 | 20/04/2016 Print   E-mail    

Với giá chỉ trên dưới 1 triệu đồng là có ngay một bộ kích điện tự chế nhỏ gọn, cơ động dùng để đánh bắt cá, tôm và các loài thủy sản nội đồng... Loại "ngư cụ" mang tính hủy diệt cao này đang được sử dụng tràn lan khắp nơi từ miền quê đến thành thị, là thủ phạm chính gây nên tình trạng nguồn lợi thủy sản nội đồng ngày càng cạn kiệt, là cơ hội tốt cho một số loài ngoại lai phát triển, ngoài ra còn gây nguy hiểm cho tính mạng người sử dụng, mặc dù đã được các cơ quan và chính quyền địa phương liên tục cảnh báo.

           Thực trạng sử dụng kích điện đáng báo động.

           Chỉ cần dạo quanh một vòng trên các cánh đồng thuộc địa bàn các huyện Long Điền, huyện Xuyên Mộc và thành phố Bà Rịa, không khó để bắt gặp rất nhiều người dân sử dụng kích điện để khai thác ở nội đồng, tình trạng đánh cá bằng xung điện ngày càng gia tăng nên môi trường sinh thái ở các sông ngòi, ao, hồ, đồng ruộng… đang bị đe dọa nghiêm trọng, có thể thấy rõ là số lượng cá tôm, sinh vật có ích ngày càng bị sụt giảm, môi trường bị suy kiệt. Thêm vào đó, tính mạng người dân cũng rất nguy hiểm khi dùng những dụng cụ tự chế này để đánh bắt cá, tôm.

Để có bộ đồ hành nghề, người dân chỉ cần bỏ ra khoảng 1 triệu đồng là sẽ có ngay một bộ “Kích điện” nhỏ gọn, cơ động và tiện lợi. Trong vai một dân rà cá đến đặt hàng, chúng tôi được ông Nguyễn Văn Tú – một chủ một cơ sở làm bình ắc-quy ở Ấp Bắc II, xã Hòa Long ra giá: “Nếu đặt bộ kích điện loại nhỏ thì có giá... một triệu đồng. Nhưng cỡ  này chỉ bắt được cá nhỏ, cá con ở tầm cạn, còn nếu muốn bộ kích điện loại lớn thì giá khoảng một triệu rưỡi, nếu anh xài loại lớn thì nguồn điện mạnh hơn và anh có thể chích cả ở những ao sâu trên 2m” Ông Tú nói. Qua trao đổi, thấy chúng tôi có vẻ e ngại về sự an toàn, ông Tú giải thích thêm “Anh yên tâm, hàng của tui có gắn sẵn một cái rờ-le, lỡ anh có bị trượt, té ngã thì điện sẽ tự động ngắt ngay nên anh cứ yên tâm”.

Được biết, người dân sử dụng loại "ngư cụ" này đánh bắt thủy sản khá hiệu quả và đơn giản. Mỗi người chỉ cần mang túi khoác bình điện trên vai, nối dây dẫn truyền nguồn điện cực mạnh xuống 2 mũi chích bằng kim loại nhọn và thao tác dễ dàng... Chính nhờ tính năng cơ động và hiệu quả này mà ngày càng có nhiều ngư dân chuyển sang dùng xung điện để thay thế các loại ngư cụ truyền thống. Bù lại, hiệu quả đánh bắt cá tôm khá cao bởi người đi ra có thể len lỏi cơ động được vào các ngóc ngách tại các vùng sông nước, chà cây rậm rạp, hoang vắng để hành ghề mà không sợ bị bắt, bị các cơ quan và chính quyền phát hiện.

Người dân dùng kích điện tự chế để bắt cá

   Kích điện hoành hoành vùng nội đồng.

           Một sáng chủ nhật, chưa đầy 30 phút, chúng tôi đã thấy dọc các khu canh tác lúa 3 vụ trên địa bàn phường Phước Hưng, thành phố Bà Rịa có tới 3 người dân kích điện đang vô tư... hoạt động! Dõi theo các ngư dân này, thi thoảng chúng tôi mới thấy họ thu được vài ba con cá nhỏ. Thậm chí, họ còn dàn hàng ngang để càn quét khắp cánh đồng. Một người dân trên địa bàn phường Phước Hưng bức xúc nói "Nạn kích điện hoành hành khai thác kiểu này, làm gì còn con nào mà sống nổi? đề nghị chính quyền địa phương và cơ quan chuyên nghành cần có biện pháp cấm và phạt thật nặng những người hành nghề khai thác thủy sản tận diệt này".

          Khi tiếp cận người đàn ông tuổi trung niên tên Tùng, đang hành nghề kích điện trên đồng ruộng 3 vụ tại khu cống Bà Dụng thuộc địa bàn phường Phước Hưng. Ông tâm sự: Vẫn biết hành nghề kích điện là nguy hiểm, là vi phạm pháp luật, nhưng vì hoàn cảnh gia đình nghèo, phải nuôi com nhỏ đi học nên ráng làm thôi chú ơi ! – ông Tùng nói. Khi được hỏi có bao giờ ông bị chính quyền bắt hay phạt thì ông thật thà trả lời rằng chưa bao giờ có. Khi hỏi đến lượng cá tôm của ông sau một ngày đi chích, ông nói: "Do hiện nay có quá nhiều người tham gia rà điện như tôi, nên riết rồi cá tôm ở đây cũng chẳng còn nhiều như trước, chỉ được có mấy con nhỏ xíu như chú thấy đấy” Ông buồn buồn tâm sự.

           Cần có các giải pháp chấn chỉnh nạn hủy diệt nguồn lợi thủy sản.

           Nhằm bảo vệ nguồn lợi thủy sản, ngăn chặn các hành vi xâm hại đến môi trường, Thủ tướng Chính phủ đã có Chỉ thị số 01/1998/CT-TTg ngày 02/01/1998 về việc nghiêm cấm sử dụng chất nổ, xung điện, chất độc để khai thác thủy sản. Chỉ thị nêu rõ "Nghiêm cấm mọi tổ chức, cá nhân sản xuất, buôn bán, tàng trữ, vận chuyển trái phép và sử dụng chất nổ, xung điện, chất độc để khai thác thủy sản ở tất cả các vùng nước".  Còn theo quy định tại điều 15, Nghị định 103/2013/NĐ-CP, ngày 12/09/2013 của Chính phủ quy định về xử phạt vi phạm hành chính trong hoạt động thủy sản thì các hành vi vi phạm về sử dụng điện để khai thác thủy sản có thể bị phạt đến 2 triệu đồng nếu người nào có hành vi sử dụng công cụ kích điện để khai thác thủy sản, ngoài ra còn bị tịch thu công cụ kích điện. Tuy nhiên cho đến nay, ở nhiều nơi vẫn còn chưa nghiêm, thậm chí có nơi còn lơ là, nên dân kích điện mới có điều kiện hoành hành trên các vùng nội đồng của tỉnh như bấy lâu nay.

Ai cũng biết, việc dùng chất nổ, xung điện, chất độc để khai thác thủy sản là tận diệt luôn cả bầy cá nhỏ, cá bột, cùng các loài sinh vật có ích, gây ảnh hưởng nghiêm trọng đến môi trường sinh thái. Đó là chưa kể, đây đó đã xảy ra nhiều trường hợp người rà điện bị thiệt mạng do dùng xung điện bắt cá tôm. Thiết nghĩ, ngoài biện pháp răn đe, chế tài bằng pháp luật, việc tiếp tục tổ chức tuyên truyền vận động, giáo dục công tác bảo vệ nguồn lợi thủy sản đến mọi tầng lớp nhân dân, có chính sách hỗ trợ, giúp vốn, tạo điều kiện thuận lợi cho các đối tượng "Chuyên nghiệp" chuyển nghề, tạo việc làm ổn định, chính sách an sinh cho họ, cũng là những biện pháp tích cực nhằm hạn chế tình trạng rà điện, hủy diệt nguồn lợi thủy sản tràn lan khắp cả nước như hiện nay./.

Nguyễn Hữu Thi- Chi cục Nuôi trồng thủy sản