Hướng dẫn - Chính Sách Hướng dẫn - Chính Sách
Tăng cường công tác quản lý và ngăn chặn Tôm hùm đỏ, loài ngoại lai nguy hại
08:15 | 22/05/2019 Print   E-mail    

Trước thực trạng tại một số địa phương có sự xuất hiện của Tôm càng đỏ, một loài ngoại lai không được phép mua bán, kinh doanh, tiêu thụ, vận chuyển hay tàng trữ dưới bất cứ hình thức nào tại Việt Nam. Ngày 17 tháng 05 năm 2019, Bộ Nông nghiệp & PTNT đã có Công văn hỏa tốc số 3438/BNN-TCTS, do Bộ trưởng Nguyễn Xuân Cường ký, nhằm chỉ đạo tăng cường công tác kiểm soát loài Tôm càng đỏ (Cherax quadricanatus) tại Việt Nam.

         Tôm càng đỏ có nguồn gốc ở Bắc Queensland (Úc), Papua New guinea. Ngày nay tôm càng đỏ đã phát triển rộng rãi tại nhiều quốc gia trên thế giới  như: Mỹ, Anh, Pháp, Thụy Điển, Na Uy, Phần Lan, Tây Ban Nha, Trung Quốc. Tôm càng đỏ được nhập vào Việt Nam từ tháng 5/2002. Đơn vị đầu tiên nhập về là Viện nghiên cứu Nuôi trồng thủy sản 1 với 246 tôm bố mẹ để cho sinh sản và nuôi thử nghiệm trong khoảng 2 năm. Tuy nhiên sau đó, vào năm 2004 Bộ Thủy sản (nay là Bộ Nông nghiệp & PTNT) đã có chỉ thị cấm nuôi tôm càng đỏ vì lo ngại về những tác hại của chúng với đa dạng sinh học ở Việt Nam

          Theo hệ thống phân loại, thì Tôm càng đỏ, thuộc Bộ Decapoda Họ: Parastacidae Giống: Cherax Loài:  Cherax quadricanatus, và có tên tiếng Anh: Redclaw crayfish. (còn có tên gọi khác là tôm hùm đất), Thời gian gần đây, Tôm càng đỏ được đưa vào Việt Nam để tiêu thụ làm thực phẩm tại một số địa phương. Là loài có kích thước lớn và có vỏ cứng. Vỏ nhẵn bóng có màu xanh rêu điểm một số vạch màu đỏ trên phần lưng. Trên càng con đực có vệt biểu bì màu đỏ không bị kitin hoá. Con đực có thể đạt trọng lượng tối đa 500g và con cái 400g. Nhận thấy, đây là loài ngoại lai nguy hại bởi tập tính ăn tạp, sống bò dưới đáy, ưa đào hang, hoạt động về đêm, có sức chống chịu và thích nghi cao, đặc biệt là đặc tính đào hang sâu, tiềm ẩn nguy cơ phá hủy kênh mương thủy lợi, công trình cầu cống, đê điều và lấn át môi trường sống của các loài bản địa.

Theo quy định của Pháp luật Việt Nam về đa dạng sinh học và quản lý các loài ngoại lai cũng như các văn bản quy định của Bộ Nông nghiệp & PTNT, thì Tôm càng đỏ không có tên trong Danh mục loài thủy sản được phép kinh doanh tại Việt Nam (Phụ lục III ban hành kèm theo Nghị định 26/2019/NĐ-CP, ban hành ngày 08/03/2019, của Chính phủ quy định chi tiết một số điều và biện pháp thi hành Luật Thủy sản) và được xác định là loài ngoại xâm hại (Phụ lục 1 ban hành kèm theo Thông tư 35/2018/TT-BTNMT, ngày 28/12/2018 của Bộ Tài Nguyên và Môi trường, quy định tiêu chí xác định và ban hành Danh mục loài Ngoại lai xâm hại). Như vậy, mọi trường hợp mua bán, kinh doanh tiêu thụ, vận chuyển hay tàng trữ Tôm càng đỏ đều là vi phạm pháp luật Việt Nam.

Tôm hùm đỏ là sinh vật xâm hại nguy hiểm

                  Mặc dù, trên địa bàn tỉnh Bà Rịa – Vũng Tàu chưa ghi nhận và phát hiện các trường hợp mua bán, kinh doanh tiêu thụ, vận chuyển hay tàng trữ Tôm càng đỏ. Tuy nhiên, để ngăn chặn và phòng ngừa sự phát tán tại địa phương, Sở Nông nghiệp & Phát triển nông thôn tỉnh Bà Rịa – Vũng Tàu đã có văn bản gửi các địa phương, sở ban ngành và đơn vị liên quan thực hiện việc phối kết hợp trong công tác ngăn chặn và xử lý kịp thời, tăng cường công tác tuyên truyền, ngăn chặn sự phát tán ra môi trường tự nhiên. Khi phát hiện có dấu hiệu phát tán ra môi trường tự nhiên, cần nhanh chóng phối kết hợp thực hiện các biện pháp khoanh vùng, cô lập và tiêu diệt theo quy định của pháp luật. Song song đó là thực hiện công tác thanh tra, kiểm tra, đặc biệt là tại các chợ, các cửa hàng kinh doanh hải sản, cửa hàng kinh doanh sinh vật cảnh... đề xuất các hình thức kiểm tra và xử lý nghiêm các trường hợp vi phạm theo quy định của pháp luật về kinh doanh, tiêu thụ, vận chuyển hay tàng trữ Tôm càng đỏ dưới bất cứ hình thức nào. Qua đó, thực hiện tốt công tác quản lý và phòng ngừa Tôm càng đỏ không phát tán rộng rãi trên địa bàn tỉnh Bà Rịa – Vũng Tàu./.

Nguyễn Hữu Thi - CCTS